REKLAMA

Kujawy Zachodnie – ludzie i wydarzenia


Mątwy

Data: 20 listopada 2012 autor: Janina Sikorska

Mątwy do podmiejska dzielnica Inowrocławia. Ongiś była to wieś położona na prawym brzegu rzeki Noteć, na odcinku od Szarleja do Pakości zwanej Mątwą. W źródłach pisanych pierwsza wzmianka pochodzi z 9 kwietnia 1193 roku (donosi o jej istnieniu bulla papieża Celestyna III zatwierdzająca nadanie klasztorowi w Strzelnie dochodów z mostu na Noteci i karczmy w Mątwach). Około przełomu XII i XIII wieku Mątwy stanowiły własność konwentu cystersów w Łeknie. Od 1231 r. były ponownie własnością książęcą, następnie królewską. Prawdopodobnie w XV stuleciu doszło do podziału Mątew na części ? królewską i szlachecką. Stan ten utrzymał się do rozbiorów.

Na terenie wsi 6 lipca 1666 r., rozegrała się bitwa pomiędzy wojskami króla Jana Kazimierza przeprawiającymi się Notecią od strony Kruszy a uderzającymi od Szymborza rokoszanami Jerzego Lubomirskiego.

W XIX wieku Mątwy były senną, cichą i niewielka osadą. Powolny rozwój zaczął następować w 2. połowie XIX stulecia. W 1879 roku zbudowano tutaj cukrownię (jakiś czas pracował w niej ojciec Jana Kasprowicza ? Piotr). Do dziś zachowało się kilka budynków tego starego zakładu. W latach 1881 ? 1882 podbudowano fabrykę sody. Jest to największy zakład miasta Inowrocławia Soda ? Mątwy S.A.

Główną oś dzisiejszej robotniczej dzielnicy miasta stanowi ulica Poznańska, wytyczona w latach 80. XIX stulecia. Jej południowy kraniec od Kanału Noteckiego, stanowiącego jednocześnie granicę administracyjną Inowrocławia, zajmują wspomnienie już zakłady sodowe.

Obiekty cukrowni i sodowni wraz z budynkami mieszkalnymi jako całość podlegają ochronie konserwatorskiej, podobnej ochronie podlega dworzec kolejowy Inowrocław ? Mątwy zlokalizowany po zachodniej stronie ulicy Staropoznańskiej 294. Budynek ten wzniesiono w 1889 r. Kościół parafialny p.w. Opatrzności Bożej zbudowano w latach 1930 ? 1931.

Współcześnie w Mątwach znajduję się budynek administracji powiatowej, Zespół Szkół Ponadgimnazjalnych nr 1, obiekty sportowe Ośrodka Sportu i Rekreacji, w tym kryte korty tenisowe i hala sportowa. Wzdłuż ulicy Mątewskiej i w okolicy ulicy Staropoznańskiej zlokalizowanych jest wiele zakładów produkcyjnych, a także Zakład Utylizacji Odpadów oraz Oczyszczalnia Ścieków.

 

Legenda o nazwach podinowrocławskich wsi, bitwie pod Mątwami i o zatopionej armii.

 

Historia ta wydarzyła się podczas wojen szwedzkich. W pobliżu wsi Mątwy, w niewielkich odległościach leżą obok siebie trzy miejscowości ? Janowice, Przedbojewice i Tupadły. Kiedy potop szwedzki ogarnął już cały kraj, dotarł też pod Inowrocław w pobliże Mątew. W obecnej wsi Janowice wojska szwedzkie starły się z wojskami polskimi. Polskimi dowodził gen. Jan i to od jego imienia wieś Janowice wzięła swą nazwę. Bitwa była straszliwa. W pobliżu pewnej miejscowości rozegrała się bitwa wstępna (przed bój) i na pamiątkę tego wydarzenia wieś nazwano Przedbojewicami. Szwedzi musieli ustąpić pola nacierającym wojskom polskim. Wielu z nich padło na polach w pobliżu obecnej wsi Tupadły, a ponieważ mnóstwo Szwedów poległo, aż zaczerwieniła się od krwi (zmątwiła) pobliska rzeka Noteć, w okolicy Mątew odnogę jej nazwano Mątwą.

Opowiada się też, iż w Noteci zatopiony został oddział polskiego wojska, który jednak nie zginął, ale śpi do dzisiejszego dnia. Widział owo wojsko pewien gospodarz z okolicy, który do miasta Inowrocławia ongiś na targ jechał. Został wczesnym rankiem, gdy opary z mokradeł nadnoteckich jeszcze nie opadły i widoczność raczej była słaba, zatrzymany u brodu Noteci przez żołnierza dziwnie jakoś ubranego w mundur nie dzisiejszy. Żołnierz ów zaproponował, iż zboże, które gospodarz chce sprzedać na inowrocławskim targu on kupi, ale musi je gospodarz sam załadowac. I wtedy rozstąpiła się rzeka, w jej dnie ukazały się wrota prowadzące w głąb ziemi. Wrota otwarły się. W ogromnym pomieszczeniu stały koniec w rzędach przy żłobach, a pod ścianami spali rycerze. Gospodarz przy wejściu zauważył ogromny dzwon. Przez nieostrożność, dźwigając worku ze zbożem, potrącił go lekko i dzwon odezwał się. Wtedy konie, dotychczas spokojne, zaczęły rżeć, a rycerze powoli budzili się, pytając, czy już nadszedł czas. Oficer zaczął ich uspokajać, mówiąc, by nie wstawali, bo ich czas jeszcze nie nadszedł.

Gospodarz wniósł ostatni worek ze zbożem, otrzymał zapłatę i wyszedł przerażony. Gdy się obrócił, Noteć płynęła leniwie, mgła opadła i śladu nie było po podwodnym przejściu.

 
Error: the communication with Picasa Web Albums didn’t go as expected. Here’s what Picasa Web Albums said:




404. That’s an error.

The requested URL /data/feed/api/user/106232612795666801638/album/matwy2012?kind=photo was not found on this server. That’s all we know.

Zostaw odpowiedź

 

  • O stronie

    Serwis KujawyZachodnie.pl to miejsce dla wszystkich, którzy kochają Kujawy i dla tych, którzy pojawili się tu przypadkiem. Piszemy o ludziach i wydarzeniach, które z jakiegoś powodu wpisały się w historię regionu lub mają znaczenie dla ludzi żyjących współcześnie. Zawsze staramy się, aby zamieszczane materiały były dawką pozytywnej energii do działania. Pisząc o rzeczach trudnych pokazujemy, w jaki sposób można sobie z nimi poradzić.

    Statystyka: Wpisów: 127, Komentarzy: 8

  • Reklama

  • Losowy film

    Oops, something went wrong.
  • Facebook Like Box



↑ Do góry