REKLAMA

Kujawy Zachodnie – ludzie i wydarzenia


?Solanki? wczoraj i dziś. cz. III

Data: 31 grudnia 2015 autor: Tomasz Sibora

Okupacja niemiecka

 

Przez cały okres okupacji niemieckiej inowrocławskie uzdrowisko nadal pełniło swoją funkcję leczniczą. Niemieckie władze wydały jednak zakaz wstępu na teren uzdrowiska Polakom, nawet do parku. Zostali jedynie pracownicy, ci sami co przed wojną. Zmienił się dyrektor, w tamtym okresie pełnił tę funkcję niemiecki oficer. Uzdrowisko bowiem obsługiwało wyłącznie niemieckich oficerów i żołnierzy Wehrmachtu, którzy przechodzili tutaj rekonwalescencję po odniesionych ranach i urazach związanych z pobytem na froncie. Jak relacjonuje jeden ze świadków tamtych wydarzeń ? Lech Jańczak, który jako nastoletni chłopak zobowiązany był do przynoszenia do uzdrowiska codziennej gazety: ?wszędzie panował wzorowy porządek, a cała obsługa to byli dawni przedwojenni pracownicy uzdrowiska. Niemcy traktowali mnie dobrze, czasami dawali mi jedzenie, a raz jeden dostałem nawet buty. Kiedy opuszczali Inowrocław, wszystko zostało raczej nienaruszone?. To jest niestety jedna z nielicznych relacji dotyczących funkcjonowania uzdrowiska w okresie okupacji. Można się tylko domyślać, że Polacy pracujący w Solankach przed wojną rzeczywiście otrzymywali nakaz dalszej pracy w uzdrowisku, które dla Wehrmachtu miało znaczenie strategiczne. Niemcy dokonali kilku zmian w samym otoczeniu uzdrowiska, zniszczyli tablicę poświęconą założycielowi Solanek Zygmuntowi Wilkońskiemu, zmienili nazwę ulicy Solankowej na Adolf Hitler Stra?e, a nad wejściem do budynku administracji i zakładu kąpielowego zawisł napis w języku niemieckim Solbad. W bliskim sąsiedztwie parku, przy dzisiejszej ulicy Świętokrzyskiej 107 siłami robotników przymusowych oraz jeńców angielskich i francuskich zbudowano basen odkryty z charakterystycznym budynkiem łazienek, w którym dzisiaj zlokalizowany jest hotel ?Park?. Z tamtego czasu zachowało się wiele kartek pocztowych, które dzisiaj łatwo można nabyć na rynku kolekcjonerskim, zapewne wielu kuracjuszy ? żołnierzy często pisywało do swoich rodzin. Wydawcą tych pocztówek była firma z Inowrocławia sygnowana jako Martin Reibe, Hohensalsa oraz firma z Bydgoszczy, która swoje pocztówki sygnowała jako Jukrobrom ? Verlag, Bromberg, Posenerstra?e 26.

 

Sytuacja uzdrowiska zmieniła się znacząco po wkroczeniu do Inowrocławia Armii Czerwonej 21 stycznia 1945 r. Władzę w mieście objął komisarz wojenny w randze podpułkownika o nazwisku Bojko. Mimo że 22 stycznia 1945 r. powstał Tymczasowy Komitet Obywatelski (Kozłowski R., 1982, s. 168), to Bojko w rzeczywistości sam decydował o wielu ważnych dla miasta sprawach. W uzdrowisku zakwaterowani byli czerwonoarmiści (pozostawali w nim do maja 1945 r.) i to oni dokonali jego częściowej dewastacji. Ogromne szkody wyrządzili przez nieumiejętne korzystanie z urządzeń kąpielowych, sanitarnych i innych będących na wyposażeniu uzdrowiska. Do sprzątania po tych ?kuracjuszach? wykorzystano Niemców, którzy oczekiwali w obozach przejściowych na deportację. To sprzątanie trwało około 2 ? 3 miesiące. Fakt ten potwierdza Kazimierz Kubski, przytaczając wspomnienia swojego ojca Szczepana Kubskiego ? pierwszego powojennego dyrektora uzdrowiska, który został powołany na tę funkcję z nadania władz Tymczasowego Komitetu Obywatelskiego. Jako aktywny działacz Polskiej Partii Socjalistycznej, a potem Polskiej Partii Robotniczej został dyrektorem i pełnił tę funkcję od 10 maja 1945 r. do upaństwowienia uzdrowiska w 1950 r. Relację tę potwierdza inna żyjąca pracownica uzdrowiska Stefania Kaptur, która formalnie podjęła pracę w dziale zabiegowym w 1947 r. z początkiem nowego sezonu kuracyjnego, ale znała to miejsce już wcześniej. Podobnego zdania jest również Janusz Brodziński, który zauważa, że: ?uszkodzenia budynków uzdrowiskowych wskutek działań wojennych były stosunkowo niewielkie. Znacznie bardziej zdewastowane przez okupanta, często świadomie, były urządzenia poszczególnych zakładów?. Można mieć tylko wątpliwość, czy pojęcie ?okupant? autor wspomnianego cytatu odnosił do wojsk niemieckich czy też do sowieckich? Faktem bezspornym jest to, że od chwili zakończenia działań wojennych, wszyscy dawni pracownicy uzdrowiska rozpoczęli pracę, aby jak najszybciej móc przyjmować pacjentów. Znów za Januszem Brodzińskim przypomnijmy, że: ?Przewodniczącym działu wykonawczego Uzdrowiska został, podobnie jak przed wojną, Czesław Bydałek, pierwszym naczelnym lekarzem Sabina Sawicz, a na czele administracji stanął dawny zastępca dyrektora Stefan Celberg. Pierwszy sezon kuracyjny (całoroczne sanatorium dawnej Ubezpieczalni Krajowej zajęte było jeszcze przez wojsko) zakończył się 31 października 1945 r.? (Brodziński J., 1982, s. 307).

 
Error: the communication with Picasa Web Albums didn’t go as expected. Here’s what Picasa Web Albums said:




404. That’s an error.

The requested URL /data/feed/api/user/106232612795666801638/album/solankiIIIrozdzial2015?kind=photo was not found on this server. That’s all we know.

Zostaw odpowiedź

 

  • O stronie

    Serwis KujawyZachodnie.pl to miejsce dla wszystkich, którzy kochają Kujawy i dla tych, którzy pojawili się tu przypadkiem. Piszemy o ludziach i wydarzeniach, które z jakiegoś powodu wpisały się w historię regionu lub mają znaczenie dla ludzi żyjących współcześnie. Zawsze staramy się, aby zamieszczane materiały były dawką pozytywnej energii do działania. Pisząc o rzeczach trudnych pokazujemy, w jaki sposób można sobie z nimi poradzić.

    Statystyka: Wpisów: 127, Komentarzy: 8

  • Reklama

  • Losowy film

    Oops, something went wrong.
  • Facebook Like Box



↑ Do góry